02 318 60 55
MA > VR - 9.00 > 17.00

Vroeger aan later denken

Sta er even bij stil

Volgens een studie van het KCE wordt palliatieve zorg zinvol geacht wanneer deze beantwoordt aan de wensen van de patiënt en hem comfort en levenskwaliteit biedt. Op die manier wordt zin gegeven aan de laatste fase van zijn leven.

Ook al hebben we niet alles onder controle, we kunnen we er wel over nadenken, erover communiceren, onze wensen duidelijk maken en bepaalde moeilijke situaties proberen te voorkomen. Het gebeurt dat een persoon zijn richtlijnen niet heeft kunnen toevertrouwen aan iemand van rechtswege, wat maakt dat sommige van zijn wensen niet kunnen worden gerespecteerd.

Bovendien nemen we niet altijd de beste beslissingen in noodsituaties: aan het levenseinde spelen andere factoren mee zoals leed (van zichzelf of van naasten), de angst voor het afscheid, familiale en soms ook financiële problemen enz.

In alle gevallen is het van belang tijd te nemen voor overleg tussen de patiënt, zijn naasten en de zorgverstrekkers. Het is een proactieve en anticipatieve benadering, die besluitvorming in noodsituaties vergemakkelijkt of wanneer de patiënt niet langer duidelijk zijn wensen kan uiten.

Hoe kunnen we ervoor zorgen dat we worden gehoord?

Er zijn veel modeldocumenten opgesteld op basis van de wetteksten, zodat iedereen zijn wensen en richtlijnen ten aanzien van het levenseinde kenbaar kan maken. Geen van deze modellen is ‘officieel’ te noemen. Niettemin hebben deze verklaringen rechtskracht, dat wil zeggen dat artsen verplicht zijn om er rekening mee te houden (met uitzondering van euthanasie).

Het is belangrijk om een kopie van deze verklaringen aan iemand te geven in wie men volledig vertrouwen stelt. Het deponeren van deze verklaringen bij de gemeente is niet verplicht, maar geeft een bijkomende garantie voor het respecteren van deze verklaringen.

Elke aangifte kan op elk moment door de aangever worden gewijzigd.

Welke zijn deze voorafgaande verklaringen?

Hier zijn modellen van 5 voorafgaande wilsverklaringen in verband met het einde van het leven, de aanstelling van een vertegenwoordiger en van een vertrouwenspersoon.
Deze lijst is niet-limitatief, er bestaan andere geldige modellen.

Zie ook deze brochure "Correcte voorafgaande verklaringen"

Dit boekje bevat 4 van de 5 voorafgaande verklaringen waarmee iedereen de omstandigheden van het levenseinde mee kan bepalen:

  • 1 De negatieve voorafgaande wilsverklaring
  • 2 De voorafgaande wilsverklaring over euthanasie
  • 3 De verklaring van de laatste wensen en/of van de keuze van een al dan niet confessionele begrafenis en het informeren over het bestaan van een uitvaartovereenkomst
  • 4 De verklaring voor orgaandonatie

Voor elk van deze 4 voorafgaande verklaringen is er een korte praktische beschrijving van hoe ze in te vullen.

Zie ook het Project Vroegtijdige en Gepersonaliseerde Zorgplanning, een project van de Koning Boudewijnstichting (2011) voor ‘Vroeger nadenken over later’.